పేపర్ లీక్ పోరాట స్ఫూర్తితో తెరపైకి వస్తున్న పెట్రోల్,రిజర్వేషన్ల వ్యతిరేక ఉద్యమాలు

ప్రస్తుత రాజకీయ పరిణామాల్లో సోషల్ మీడియా వేదికగా వస్తున్న ఆన్లైన్ ఉద్యమాలు ప్రభుత్వాలకు, ముఖ్యంగా అధికారంలో ఉన్న పార్టీకి సరికొత్త సవాళ్లను విసురుతున్నాయి. పరీక్షల ప్రశ్నపత్రాల లీకేజీలను వ్యతిరేకిస్తూ వచ్చిన ఆందోళనలు, ప్రజా ఆగ్రహం కారణంగా కేంద్ర విద్యాశాఖ మంత్రి రాజీనామా చేయాల్సి వచ్చింది. ఆ ఉద్ధృతికి చివరికి కేంద్ర ప్రభుత్వమే వెనక్కి తగ్గక తప్పలేదు. ఈ నేపథ్యంలో ఇప్పుడు మరో రెండు ఆన్లైన్ ఉద్యమాలు తెరపైకి వస్తున్నాయి. ఒకటి పెట్రోల్ ధరల పెంపునకు వ్యతిరేకంగా సాగుతున్న ఉద్యమం కాగా, మరొకటి రిజర్వేషన్లను వ్యతిరేకిస్తూ ఆన్లైన్‌లో ప్రారంభమైన రిజర్వేషన్ హటావో ఆందోళన్. ఈ ఉద్యమాల విషయంలో కేంద్ర ప్రభుత్వం వెనక్కి తగ్గుతుందా లేదా అనేదానిపై కచ్చితంగా అంచనా వేయడం సాధ్యం కాదు. భవిష్యత్తులో ప్రభుత్వం ఎలాంటి నిర్ణయాలు తీసుకుంటుందనేది పూర్తిగా వారి అంతర్గత ఆలోచనలపై ఆధారపడి ఉంటుంది. కాబట్టి దాని గురించి ముందుగా ఊహించడం కుదరదు. అయితే ఈ ఉద్యమాలు ప్రభుత్వ విధానాలపై, ముఖ్యంగా పార్టీకి ఉన్న బలమైన ప్రజా మద్దతుపై ఎలాంటి ప్రభావం చూపుతాయనేది ముఖ్యం. గతంలో వచ్చిన రైతు ఉద్యమం కేవలం ఒక ప్రాంతానికి, ప్రత్యేకించి గోధుమలు, వరి పండించే రైతులకే పరిమితం కావడంతో ప్రభుత్వం కొంతవరకు దానిని నియంత్రించగలిగింది. అలాగే పౌరసత్వ సవరణ చట్టం ఉద్యమాన్ని కేవలం ఒక వర్గానికి సంబంధించినదిగా ముద్రవేసి పక్కన పెట్టగలిగింది. కానీ ప్రశ్నపత్రాల లీకేజీల ఉద్యమం అలా కాదు. ఇది ప్రతి మధ్యతరగతి కుటుంబాన్ని, విద్యార్థిని నేరుగా తాకే సమస్య కావడంతో, దీని వెనుక విదేశీ శక్తులు ఉన్నాయని లేదా దేశద్రోహులు ఉన్నారని చేసిన ప్రచారాలు పనిచేయలేదు. ప్రజలందరినీ ఏకం చేసే అంశం కావడంతో ప్రభుత్వం దిగిరాక తప్పలేదు. ఇప్పుడు రాబోతున్న పెట్రోల్ ధరల వ్యతిరేక ఉద్యమం కూడా ప్రతి ఒక్కరినీ, చివరికి అధికార పార్టీని సమర్థించే ఓటర్లను కూడా ఇబ్బంది పెట్టే సమస్యే. దీనిని సమర్థించుకోవడానికి పెద్దగా అవకాశాలు ఉండవు కాబట్టి, ఇది ప్రభుత్వానికి నిజమైన సవాల్‌గా మారుతుంది. ఇక రిజర్వేషన్లను వ్యతిరేకిస్తూ వస్తున్న ఉద్యమం మరింత పెద్ద సమస్యగా మారే అవకాశం ఉంది. ఇప్పటికే గత ఎన్నికల్లో రిజర్వేషన్లను ఎత్తేస్తారనే ప్రచారం కారణంగా ప్రభుత్వానికి ఓట్లు తగ్గిపోయాయి. రాజ్యాంగం ప్రమాదంలో పడిందనే ప్రచారం ఉత్తరప్రదేశ్‌లో పార్టీకి తీవ్ర నష్టాన్ని కలిగించింది. ఆ నష్టం నుంచి కోలుకోకముందే విశ్వవిద్యాలయాల్లో కుల వివక్షను నియంత్రించే నిబంధనలు రావడంతో, ప్రభుత్వానికి ప్రధాన ఆధారంగా ఉన్న అగ్రవర్ణాల వారు తీవ్ర ఆగ్రహం వ్యక్తం చేశారు. ఉత్తరప్రదేశ్‌లో ఏకంగా పార్టీ కార్యాలయ బాధ్యులే రాజీనామా చేసే పరిస్థితి వచ్చింది. ఉత్తర భారత రాజకీయాల్లో అగ్రవర్ణాల ఓట్లు ప్రభుత్వానికి చాలా కీలకం. అదే సమయంలో అనేక ఇతర వెనుకబడిన వర్గాలను కలుపుకుపోవడం ద్వారానే పార్టీ బలం పుంజుకుంది. ఇప్పుడు ఒకవేళ రిజర్వేషన్లకు వ్యతిరేకంగా ఎలాంటి సంకేతాలు వెలువడినా, ఆ సామాజిక వర్గాలన్నీ పార్టీకి దూరమయ్యే ప్రమాదం ఉంది. ప్రశ్నపత్రాల లీకేజీల ఉద్యమం ప్రజలందరినీ ఒక తాటిపైకి తెస్తే, ఈ రిజర్వేషన్ల వ్యతిరేక ఉద్యమం మాత్రం సమాజాన్ని నిట్టనిలువునా చీల్చే అవకాశం ఉంది. భారతదేశంలో రిజర్వేషన్లకు వ్యతిరేకంగా మరియు అనుకూలంగా ఉద్యమాలు జరగడం కొత్తేమీ కాదు. ఆన్లైన్ లో ప్రారంభమైన ఈ ఉద్యమాలు ఎంతవరకు నేలమీద ప్రభావం చూపుతాయనేది భవిష్యత్తులో తేలుతుంది. ఏది ఏమైనప్పటికీ, రాబోయే కీలకమైన ఎన్నికల దృష్ట్యా ఈ ఉద్యమాలు కనుక ఉద్ధృత రూపం దాలిస్తే, ప్రభుత్వం అత్యంత సంక్లిష్టమైన మరియు పెద్ద సవాళ్లను ఎదుర్కోవాల్సి ఉంటుంది.