పోలీసుల చేతికి మోడ్రన్ ఆయుధం.. రంగంలోకి దిగిన కొత్త అభిజ్ఞాన్ యాప్!

కేంద్ర హోం మంత్రి అమిత్ షా జూన్ 19న న్యూఢిల్లీలో జరిగిన 26వ ఆల్ ఇండియా ఫింగర్‌ప్రింట్ కాన్ఫరెన్స్‌లో 'అభిజ్ఞాన్' మొబైల్ అప్లికేషన్‌ను గ్రాండ్‌గా లాంచ్ చేశారు. ఈ ఆధునిక యాప్ పోర్టబుల్ ఫింగర్‌ప్రింట్ స్కానర్లతో అనుసంధానమై నేరాల నియంత్రణలో సరికొత్త సంచలనానికి తెరలేపింది. దీని ద్వారా ఫీల్డ్‌లో ఉండే పోలీసులు అనుమానాస్పద వ్యక్తుల వేలిముద్రలను ఎక్కడికక్కడ సేకరించి నేరుగా జాతీయ డేటాబేస్‌తో సరిపోల్చుకోవచ్చు. ఈ సరికొత్త టెక్నాలజీ సహాయంతో కేవలం 35 సెకన్ల వ్యవధిలోనే సదరు వ్యక్తి నేర చరిత్రను తక్షణమే తెలుసుకోవడానికి వీలవుతుంది. ఈ సరికొత్త అభిజ్ఞాన్ యాప్ నేషనల్ ఆటోమేటెడ్ ఫింగర్‌ప్రింట్ ఐడెంటిఫికేషన్ సిస్టమ్ అంటే నాఫిస్ డేటాబేస్‌తో నేరుగా లింక్ అయి ఉంటుంది. ఇందులో సుమారు 1.29 కోట్ల లేదా 1.3 కోట్ల మంది నేరారోపితులు మరియు ఖైదీల వేలిముద్రల రికార్డులు భద్రంగా ఉన్నాయి. దీనితో పాటు 9.91 లక్షల మంది నార్కోటిక్స్ నేరస్థులు, 3.65 లక్షల మానవ అక్రమ రవాణా కేసుల కీలక సమాచారం కూడా అందుబాటులో ఉంది. ఈ నేపథ్యంలో అధికారిక ప్రదర్శనలో వేలిముద్ర సేకరణ నుంచి మ్యాచింగ్ పూర్తి కావడానికి కేవలం 35 సెకన్లు మాత్రమే పట్టిందని అధికారులు స్పష్టం చేశారు. ఇప్పటి వరకు ఈ అత్యాధునిక సదుపాయం దేశవ్యాప్తంగా కేవలం 1,556 జిల్లా కేంద్రాలు, పోలీస్ స్టేషన్లలోని వర్క్‌స్టేషన్లకు మాత్రమే పరిమితమై ఉండేది. ఫలితంగా క్షేత్రస్థాయిలో తనిఖీలు చేసేటప్పుడు నిందితులను గుర్తించడం పోలీసులకు కొంత క్లిష్టంగా మారేది. అయితే ఈ కొత్త యాప్ అందుబాటులోకి రావడంతో ప్రతి పోలీస్ అధికారి స్మార్ట్‌ఫోన్ ఇకపై ఒక మొబైల్ ఇన్వెస్టిగేషన్ యూనిట్‌గా మారిపోతుంది. దీంతో రోడ్డు తనిఖీలు మరియు వాహన చెకింగ్‌ల సమయంలో అనుమానాస్పదులను ఆపి వారి పూర్తి బ్యాక్‌గ్రౌండ్ తెలుసుకుని పోలీసులు సురక్షితంగా వ్యవహరించవచ్చు. ఈ యాప్ పోలీసింగ్‌ను మరింత బలోపేతం చేస్తుందని మరియు రంగస్థాయిలో పనిచేసే అధికారులకు పూర్తి రక్షణ కల్పిస్తుందని కేంద్ర మంత్రి అమిత్ షా ధీమా వ్యక్తం చేశారు. ఇది CrPI, e-Forensics 2.0, e-Prosecution 2.0 సాంకేతికతలతో కలిసి దేశంలోని క్రిమినల్ జస్టిస్ సిస్టమ్‌ను పూర్తిగా ఆధునికీకరించడంలో భాగమని ఆయన వివరించారు. ఈ ప్రణాళికలో భాగంగా డేటాబేస్‌ను నిరంతరం సమృద్ధి చేయడం మరియు క్రైమ్ సీన్‌ల నుంచి వేలిముద్రలు సేకరించి అప్‌లోడ్ చేయడం అత్యంత అవసరమని ఆయన నొక్కి చెప్పారు. ఇదిలా ఉండగా ఈ సరికొత్త అభివృద్ధి మొత్తం క్రిమినల్ ప్రొసీజర్ ఐడెంటిఫికేషన్ యాక్ట్ 2022 ఆధారంగానే జరుగుతోందని ఉన్నతాధికారులు క్లారిటీ ఇస్తున్నారు. అయితే సాధారణ పౌరులపై ఇలా రాండమ్ స్కానింగ్ చేయడం వల్ల వ్యక్తిగత గోప్యత, స్వేచ్ఛకు భంగం కలిగించవచ్చని కొందరు న్యాయ నిపుణులు అనుమానాలు వ్యక్తం చేస్తున్నారు. చట్టంలోని సెక్షన్-3 ప్రకారం కేవలం అరెస్టు అయిన వారికి లేదా కోర్టు ఆదేశాలు ఉన్నవారికి మాత్రమే ఇలాంటి తనిఖీలు చేయడానికి పరిమితులు ఉన్నట్లు తెలుస్తోంది. ఏదేమైనా ఈ అధునాతన బయోమెట్రిక్ టెక్నాలజీ దేశంలో నేరాల నిర్వహణలో సరికొత్త వేగం, ఖచ్చితత్వాన్ని తీసుకువస్తుందని అధికారులు భావిస్తున్నారు. ముఖ్యంగా ఇంటర్‌స్టేట్ నేరస్థుల గుర్తింపు, పునరావృత నేరాల నివారణ మరియు పక్కా సాక్ష్యాల సేకరణలో ఇది అత్యంత కీలక పాత్ర పోషించనుంది. ఫలితంగా ఈ అప్లికేషన్‌పై రాష్ట్రాల్లోని పోలీసు సిబ్బందికి తగిన శిక్షణ ఇచ్చి దేశవ్యాప్తంగా విస్తృతంగా అమలు చేయాల్సి ఉంది. సైన్స్‌తో కలిసిన పోలీసింగ్ ద్వారా సమర్థవంతమైన నేర నియంత్రణతో పాటు సమయానుకూల న్యాయం అందించడంలో ఇది పెద్ద అడుగు కానుంది.