ఇస్రో సరికొత్త చరిత్ర ఈఓఎస్ 05 రాకెట్ ప్రయోగం సక్సెస్

శ్రీహరికోటలోని సతీష్ ధావన్ అంతరిక్ష కేంద్రం రెండో లాంచ్ ప్యాడ్ నుంచి జీఎస్‌ఎల్‌వీ-ఎఫ్17 రాకెట్ ప్రయోగం విజయవంతంగా పూర్తయింది. శుక్రవారం తెల్లవారుజామున 2:55 గంటలకు బయలుదేరిన ఈ రాకెట్ భారత్ తొలి జియోసింక్రోనస్ ఇమేజింగ్ ఉపగ్రహం ఈఓఎస్-05 ను సబ్-జియోసింక్రోనస్ ట్రాన్స్‌ఫర్ ఆర్బిట్‌లోకి చేర్చింది. 51.7 మీటర్ల ఎత్తు, 420.5 టన్నుల లిఫ్టాఫ్ బరువు కలిగిన ఈ రాకెట్ ద్వారా మిషన్ సక్సెస్ అయినట్లు ఇస్రో అధికారికంగా ప్రకటించింది. 2,367 కిలోల బరువున్న ఈ పేలోడ్ జీఎస్‌ఎల్‌వీ 25 ఏళ్ల చరిత్రలోనే అత్యంత బరువైన ఉపగ్రహాల్లో ఒకటిగా నిలిచింది. ఇది జీఎస్‌ఎల్‌వీ సిరీస్‌లో 19వ ప్రయోగం కాగా, రాకెట్ ఉపగ్రహాన్ని నేరుగా 36,000 కిలోమీటర్ల జియో కక్ష్యలో ప్రవేశపెట్టదు. ప్రణాళిక ప్రకారం సబ్-జీటీఓలో చేరిన తర్వాత ఉపగ్రహం తన స్వంత ప్రొపల్షన్ వ్యవస్థ సహాయంతో లక్ష్య కక్ష్యకు చేరుకుంటుంది. కొన్ని ట్రాకింగ్ నివేదికల ప్రకారం క్రయోజెనిక్ మూడో దశ ప్రణాళిక కంటే మెరుగ్గా పనిచేసి అపోజీని 31,000 కిలోమీటర్ల వరకు పెంచింది. ఈ అదనపు పనితీరు ఉపగ్రహం తన ఇంధనాన్ని ఆదా చేసుకుని మిషన్ జీవితకాలాన్ని పొడిగించేందుకు దోహదపడుతుందని నిపుణులు విశ్లేషిస్తున్నారు. సాధారణ రిమోట్ సెన్సింగ్ ఉపగ్రహాలు తక్కువ ఎత్తులో తిరుగుతూ ఒక ప్రాంతం మీదుగా కొన్ని రోజులకోసారి మాత్రమే వెళ్తాయి. దీంతో ఈఓఎస్-05 ఉపగ్రహాన్ని జియోసింక్రోనస్ కక్ష్యలో భూమి తిరుగుడికి సమాంతరంగా నిలిపి భారత ఉపఖండం, సముద్ర ప్రాంతాలను నిరంతరం పర్యవేక్షించేలా డిజైన్ చేశారు. ఇది ఎంపిక చేసిన ప్రాంతాల చిత్రాలను ప్రతి 5 నిమిషాలకు, భారత భూభాగాన్ని ప్రతి 30 నిమిషాలకు అందిస్తుంది. ఇందులో 700 మిమీ రిచీ-క్రేషియన్ టెలిస్కోప్‌తో పాటు పలు హైపర్‌స్పెక్ట్రల్ ఛానెళ్లు అందుబాటులో ఉన్నాయి. ఈ ప్రయోగం విజయం సాధించడంతో ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ, కేంద్ర మంత్రి డాక్టర్ జితేంద్ర సింగ్ ఇస్రో శాస్త్రవేత్తల బృందాన్ని ప్రత్యేకంగా అభినందించారు. ఫలితంగా విపత్తు నిర్వహణ, పంటల ఆరోగ్యం, వృక్ష సంపద పర్యవేక్షణ, సరిహద్దు భద్రత వంటి కీలక రంగాల్లో వ్యూహాత్మక అవగాహన గణనీయంగా పెరుగుతుంది. ఆగస్టు 12, 2021న జీఎస్‌ఎల్‌వీ-ఎఫ్10 వైఫల్యం చెందిన నేపథ్యంలో, ఈ విజయం భారత అంతరిక్ష పరిశోధన సంస్థకు మానసికంగా కూడా పెద్ద ఉపశమనాన్ని ఇచ్చింది. ప్రస్తుతం ఈఓఎస్-05 ఉపగ్రహం ఆర్బిట్ రైజింగ్ దశలో ఉండి తన సోలార్ అరేలను విప్పుకుని ప్రాథమిక ఆరోగ్య పరీక్షలు జరుపుకుంటోంది. రాబోయే రోజుల్లో ఉపగ్రహం స్వంత ఇంజిన్ల ద్వారా పూర్తి జియోసింక్రోనస్ స్థానానికి చేరుకుని కెమెరా క్యాలిబ్రేషన్ ప్రక్రియను పూర్తి చేస్తుంది. డేటా డౌన్‌లింక్ స్థిరపడిన తర్వాతే ఆపరేషనల్ ఇమేజరీ సేవలు అందుబాటులోకి వస్తాయని ఇస్రో తెలిపింది. పూర్తి స్థాయి డేటా అందుబాటులోకి రావడానికి కొన్ని వారాల సమయం పట్టే అవకాశం ఉంది. తక్కువ ఎత్తు నుంచి అప్పుడప్పుడు చూసే కెమెరాల స్థానంలో దేశం మీదే స్థిరంగా ఉంటూ నిరంతరం పర్యవేక్షించే జియో ఇమేజర్ వ్యవస్థను భారత్ సొంతం చేసుకుంది. రాకెట్ ప్రయోగం విజయవంతంగా పూర్తయినందున, ఇకపై కక్ష్యలో ఉపగ్రహం అందించే డేటా నాణ్యత ఆధారంగా అసలైన పనితీరు వెల్లడికానుంది. పౌర సేవలతో పాటు విపత్తు సాయం, వ్యవసాయ అభివృద్ధికి ఈ ఉపగ్రహ డేటా ఎంతగానో తోడ్పడనుంది. భారత్ అంతరిక్ష సాంకేతికతలో ఇది మరో విప్లవాత్మకమైన అడుగుగా నిలిచిపోనుంది.