పోలవరం ఎడమ కాలువ నీటి పంపిణీ..!

పాయకరావుపేటలో సీఎం చంద్రబాబు పోలవరం ఎడమ కాలువ రెగ్యులేటర్ తెరిచి ఉత్తరాంధ్రకు గోదావరి జలాలు విడుదల చేశారు. 2.87 లక్షల ఎకరాలకు సాగునీరు అందనుంది.

అనకాపల్లి జిల్లా పాయకరావుపేట సమీపంలో ముఖ్యమంత్రి నారా చంద్రబాబు నాయుడు పోలవరం ఎడమ ప్రధాన కాలువ రెగ్యులేటర్‌ను ఆన్ చేసి ఉత్తరాంధ్రకు గోదావరి జలాలను అధికారికంగా విడుదల చేశారు. దార్లపూడి ప్రాంతంలోని అక్విడక్టు వద్ద ప్రత్యేకంగా శిలాఫలకం ఆవిష్కరించి, జలహారతి ఇచ్చిన అనంతరం ప్రవాహాన్ని ప్రారంభించారు. ఈ తొలి దశ పథకం ద్వారా అనకాపల్లితో పాటు మొత్తం 4 జిల్లాల్లోని 2.87 లక్షల ఎకరాలకు సాగునీరు లభిస్తుంది. అదే సమయంలో సుమారు 5.23 లక్షల మంది ప్రజలకు తాగునీటి కొరత తీరుతుందని జలవనరుల శాఖ గణాంకాలు స్పష్టం చేస్తున్నాయి. ఈ ప్రాజెక్టు మూలాలు సుదీర్ఘ చరిత్రను కలిగి ఉన్నాయి. 2005లో అప్పటి ముఖ్యమంత్రి వైఎస్ రాజశేఖర్ రెడ్డి హయాంలో జలయజ్ఞంలో భాగంగా ఈ కాలువ నిర్మాణం మొదలైంది. ఆ తర్వాత 2014 నుంచి 2019 మధ్య కాలంలో టీడీపీ ప్రభుత్వం కొన్ని ప్యాకేజీల పనులను వేగవంతం చేసింది. అయితే 2019 నుంచి 2024 మధ్య కాలంలో పనుల వేగం గణనీయంగా మందగించిందని ప్రస్తుత ప్రభుత్వం పేర్కొంది. దీంతో 2024 జూలైలో సీఎం దార్లపూడి వద్ద పర్యటించి నిధులు కేటాయించి కుమ్మరిలోవ వద్ద కొండల తొలగింపు సహా భూవివాదాలను వేగంగా పరిష్కరించారు. పాయకరావుపేట మండలంలో జరిగిన ఈ కార్యక్రమంలో సీఎం చంద్రబాబు నీటిని విడుదల చేయడంతో తొలి విడతగా ప్రవాహం యేలేరు కాలువ వైపు మళ్లింది. దీంతో అనకాపల్లి జిల్లాలోని సుమారు 1.50 లక్షల ఎకరాల ఆయకట్టుకు తక్షణమే సాగునీరు అందుబాటులోకి రానుంది. ఇదిలా ఉండగా జిల్లా వ్యాప్తంగా ఉన్న 110 తాగునీటి చెరువులను నింపేలా అధికారులు ప్రణాళిక సిద్ధం చేశారు. ఈ వ్యవస్థ ద్వారా పుష్కర ఆయకట్టు 1.48 లక్షల ఎకరాలు, యేలేరు ఆయకట్టు 80 వేల ఎకరాలు, పంపా, తాండవ నదీ వ్యవస్థల కింద ఉన్న భూములకు స్థిరీకరణ లభిస్తుంది. అయితే ఈ నీటి విడుదలపై ప్రతిపక్ష వైఎస్సార్‌సీపీ తీవ్ర విమర్శలు గుప్పించడంతో రాజకీయ వాతావరణం ఒక్కసారిగా వేడెక్కింది. ఇది కేవలం క్రెడిట్ చోరీ అని, ప్రధాన డ్యామ్ నుంచి గ్రావిటీ ద్వారా నీరు రావడం లేదని ప్రతిపక్ష నేతలు ఆరోపిస్తున్నారు. ఫలితంగా పురుషోత్తపట్నం ఎత్తిపోతల ద్వారానే నీటిని మళ్లిస్తున్నారనే చర్చ తెరపైకి వచ్చింది. ఈ నేపథ్యంలో కేంద్ర ప్రభుత్వం నీటిమట్టాన్ని 41.15 మీటర్లకు పరిమితం చేయడం వల్ల పూర్తి గ్రావిటీ ప్రవాహం ఇప్పట్లో సాధ్యం కాదని ప్రత్యర్థులు ప్రశ్నిస్తున్నారు. మరోవైపు నేలకోట నుంచి విశాఖపట్నం మేఘాద్రిగెడ్డ వరకు ఉన్న 213 కిలోమీటర్ల ఎడమ కాలువను పూర్తి స్థాయిలో అనుసంధానించే పనులు వేగంగా జరుగుతున్నాయి. రూ.4,192 కోట్లతో చేపట్టిన ఈ కాలువ పనులు పూర్తయితే విశాఖ పారిశ్రామిక అవసరాలకు 23.44 టీఎంసీల నీరు లభ్యమవుతుంది. భవిష్యత్తులో ఈ వ్యవస్థను ఉత్తరాంధ్ర సుజల స్రవంతితో కలపడం ద్వారా శ్రీకాకుళం, విజయనగరం, పార్వతీపురం మన్యం జిల్లాల్లోని 8 లక్షల ఎకరాలకు నీరు అందించాలని ప్రభుత్వం లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. ప్రస్తుతం పాయకరావుపేట వద్ద జరిగిన జలహారతి ఉత్తరాంధ్ర ప్రాంతానికి ఒక ముఖ్యమైన మైలురాయిగా నిలిచింది. అయితే ప్రధాన ఆనకట్ట, హెడ్‌వర్క్స్ పనులు ఇంకా కొనసాగుతుండటంతో ఇది పూర్తి స్థాయి పోలవరం ప్రాజెక్టు పూర్తయినట్లు కాదు. ప్రభుత్వం 2027 నాటికి ప్రధాన డ్యామ్ పూర్తి చేయాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. రాబోయే రెండు సీజన్లలో నీటి సరఫరా ఎంత స్థిరంగా సాగుతుందనే దానిపైనే రైతులకు అందే తుది ప్రయోజనం ఆధారపడి ఉంటుంది.
By Venkat Reddy — 02 September 2026